تفسیر سونوگرافی بارداری (مخفف AC یا HC چیست؟)

سونوگرافی بارداری یکی از مهم‌ترین روش‌های بررسی سلامت جنین در دوران بارداری است. این روش تصویربرداری، با استفاده از امواج صوتی بی‌ضرر، تصاویری دقیق از جنین، رحم و جفت را در اختیار پزشک قرار می‌دهد. اما بسیاری از مادران باردار هنگام دریافت جواب سونوگرافی با اصطلاحات و حروف اختصاری زیادی مواجه می‌شوند؛ مثل AC، HC، BPD، FL، CRL و غیره که ممکن است برایشان نامفهوم باشد.
در این مقاله، به تفسیر اصطلاحات رایج در سونوگرافی بارداری به‌ویژه AC و HC می‌پردازیم تا درک بهتری از گزارش سونوگرافی خود داشته باشید.

اصطلاحات رایج در تفسیر سونوگرافی بارداری

در گزارش سونوگرافی، پزشک اندازه‌های مختلف بدن جنین را بر اساس هفته بارداری اندازه‌گیری می‌کند. این اندازه‌ها کمک می‌کنند تا رشد جنین، سن بارداری و وضعیت سلامت او بررسی شود. در ادامه، با مهم‌ترین این اختصارات آشنا می‌شوید:

معنی HC در سونوگرافی بارداری چیست؟

HC مخفف عبارت Head Circumference به معنی محیط دور سر جنین است.
این عدد نشان‌دهنده میزان رشد مغز و جمجمه جنین است و معمولاً در سه‌ماهه دوم و سوم بارداری اندازه‌گیری می‌شود.

HC چگونه اندازه‌گیری می‌شود؟
در سونوگرافی، پزشک از برش عرضی سر جنین استفاده می‌کند تا محیط بیرونی استخوان جمجمه را اندازه‌گیری کند. این اندازه بر اساس جدول‌های استاندارد با هفته بارداری مقایسه می‌شود.

تفسیر HC در گزارش سونوگرافی:

• اگر HC متناسب با سن بارداری باشد → رشد مغز طبیعی است.

• اگر HC کوچکتر از حد نرمال باشد → احتمال رشد ناکافی مغز (میکروسفالی) وجود دارد.

• اگر HC بزرگتر از حد نرمال باشد → ممکن است هیدروسفالی یا تجمع مایع در مغز مطرح شود.

HC طبیعی در هفته‌های مختلف بارداری:

توجه داشته باشید که اعداد بالا تقریبی‌اند و تفسیر دقیق باید توسط پزشک متخصص سونوگرافی انجام شود.

مطلب مرتبط : جدول سونوگرافی های بارداری 

معنی AC در سونوگرافی بارداری چیست؟

AC مخفف عبارت Abdominal Circumference به معنی محیط دور شکم جنین است.
این شاخص یکی از مهم‌ترین معیارها برای ارزیابی رشد جنین و برآورد وزن او به شمار می‌رود.

نحوه اندازه‌گیری AC:
در سونوگرافی، تصویری از شکم جنین گرفته می‌شود که شامل معده، کبد و بند ناف است. سپس محیط دور شکم اندازه‌گیری می‌شود.

اهمیت عدد AC در رشد جنین:

• AC کمتر از حد نرمال: ممکن است نشان‌دهنده رشد محدود داخل رحم (IUGR) یا کم‌خونی جنین باشد.

• AC بیشتر از حد نرمال: ممکن است در دیابت بارداری یا افزایش وزن جنین دیده شود.

رابطه AC با وزن جنین (EFW):
فرمول‌های تخصصی وجود دارند که از ترکیب AC، HC و FL وزن تقریبی جنین را تخمین می‌زنند.
به طور ساده:

هرچه AC بزرگ‌تر باشد، وزن تخمینی جنین بیشتر خواهد بود.

مطلب مرتبط : ضروری ترین و مهم ترین سونوگرافی‌های دوران بارداری در سال ۲۰۲۵ | راهنمای کامل مادران باردار

سایر شاخص‌های مهم در سونوگرافی بارداری

در کنار HC و AC، چند اندازه دیگر نیز برای تفسیر دقیق‌تر رشد جنین ضروری هستند:

1. BPD (قطر دو طرف سر)

اندازه BPD در کنار HC برای محاسبه سن دقیق بارداری استفاده می‌شود. این اندازه معمولاً در هفته‌های ۱۳ تا ۲۸ بارداری بیشترین دقت را دارد.

2. FL (طول استخوان ران)

FL نشان‌دهنده رشد استخوانی و اسکلتی جنین است. کوتاهی بیش از حد FL ممکن است نشانه اختلال‌های ژنتیکی یا رشد محدود باشد.

3. EFW (وزن تخمینی جنین)

این عدد با استفاده از فرمول‌های بین‌المللی مانند Hadlock از روی اندازه‌های BPD، HC، AC و FL محاسبه می‌شود. مقدار آن در هر هفته از بارداری متفاوت است.

نحوه خواندن گزارش سونوگرافی بارداری

هنگامی که نتیجه سونوگرافی به شما داده می‌شود، معمولاً شامل جدولی از اندازه‌های مختلف جنین و سن بارداری تخمینی است.
مثلاً ممکن است در گزارش ببینید:

در این مثال، رشد جنین کاملاً هماهنگ با سن بارداری است و جای نگرانی وجود ندارد.

چرا تفسیر سونوگرافی باید توسط پزشک متخصص انجام شود؟

هرچند آشنایی با اصطلاحات سونوگرافی مفید است، اما تفسیر نهایی و تشخیص دقیق فقط بر عهده پزشک متخصص سونوگرافی است.
زیرا فاکتورهایی مانند وضعیت قرارگیری جنین، تجربه پزشک، دستگاه سونوگرافی، و ویژگی‌های فردی مادر (مثل دیابت یا فشار خون) بر نتایج تأثیرگذار هستند.

در مرکز تصویربرداری دکتر مهرشاد جمالی، تمامی سونوگرافی‌های بارداری توسط پزشکان فوق تخصص تصویربرداری زنان و بارداری پرخطر انجام می‌شود تا نتایج دقیق، علمی و مطمئن برای مادر و پزشک ارجاع‌دهنده فراهم گردد.

سونوگرافی تخصصی بارداری در مرکز دکتر مهرشاد جمالی

مرکز تصویربرداری دکتر مهرشاد جمالی یکی از مراکز مجهز و پیشرفته در تهران است که خدمات متنوعی در حوزه تصویربرداری بارداری ارائه می‌دهد، از جمله:

• سونوگرافی غربالگری سه‌ماهه اول و دوم

• سونوگرافی آنومالی و تعیین جنسیت

• سونوگرافی داپلر رنگی جنین و جفت

• اکو قلب جنین (Fetal Echo)

• سونوگرافی رشد جنین (Growth Scan)

• سونوگرافی تخصصی برای بارداری‌های پرخطر

همچنین با بهره‌گیری از دستگاه‌های سونوگرافی سه‌بعدی و چهاربعدی، می‌توانید تصویری شفاف و دقیق از چهره و حرکات جنین خود مشاهده کنید.

تفسیر سونوگرافی بارداری کمک می‌کند تا والدین و پزشک از وضعیت رشد و سلامت جنین آگاه شوند.
دو شاخص مهم HC (محیط سر) و AC (محیط شکم) نقش کلیدی در تشخیص رشد طبیعی یا اختلال‌های احتمالی جنین دارند.
در صورتی که عددی خارج از محدوده نرمال در گزارش سونوگرافی مشاهده کردید، نگران نباشید؛ تفسیر نهایی باید بر اساس بررسی‌های تخصصی پزشک انجام شود.

مطلب مرتبط : بهترین مرکز سونوگرافی بارداری در تهران 

اطلاعات تماس و نوبت‌دهی

• آدرس: تهران - بلوار کریم خان - خیابان ایرانشهر - خیابان جعفرشهری نبش سپهبد قرنی - مرکز سونوگرافی و رادیولوژی دکتر مهرشاد جمالی (بیمارستان آپادانا)

• تماس: 09332468052 - 02188823840

• ساعات کاری: همه‌روزه از ۸ صبح تا ۸ شب

• با شرکت در نظر سنجی از تخفیف های لحظه ای برخوردار شوید !