کم‌کاری تیروئید (Hypothyroidism) یکی از شایع‌ترین اختلالات غده تیروئید است که در آن، تیروئید هورمون‌های T3 و T4 را کمتر از میزان موردنیاز بدن تولید می‌کند. این موضوع باعث کند شدن عملکرد متابولیسم و ایجاد علائم متنوعی در بدن می‌شود. شناخت دقیق این بیماری و درمان به‌موقع آن، نقش مهمی در حفظ سلامت و کیفیت زندگی دارد.

 

کم‌کاری تیروئید چیست؟

غده تیروئید، پروانه‌ای شکل و در جلوی گردن قرار دارد و مسئول تنظیم سوخت‌وساز بدن است. در صورت کاهش تولید هورمون‌ها، سرعت متابولیسم پایین آمده و بدن دچار اختلالات گسترده می‌شود. این بیماری می‌تواند خفیف، متوسط یا شدید باشد.

علائم کم‌کاری تیروئید

علائم این بیماری بسته به شدت اختلال متفاوت است، اما شایع‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:

علائم عمومی

• خستگی شدید و بی‌حالی

• افزایش وزن بدون دلیل

• احساس سرما

• خشکی پوست و مو

• ریزش مو

• یبوست

• کندی ضربان قلب

• پف‌کردگی صورت

• گرفتگی عضلانی

• کاهش تمرکز و حافظه

علائم روحی و روانی

• افسردگی

• اضطراب

• کندی ذهنی

علائم در زنان

• نامنظمی قاعدگی

• ناباروری

• خونریزی قاعدگی شدید
  
  مطلب مرتبط : روش‌های نمونه‌برداری تیروئید

علل کم‌کاری تیروئید

دلایل مختلفی می‌توانند موجب کاهش عملکرد تیروئید شوند:

۱. بیماری هاشیموتو (Hashimoto’s Disease)

رایج‌ترین علت؛ یک بیماری خودایمنی است که طی آن سیستم ایمنی به تیروئید حمله می‌کند.

۲. کمبود ید

ید برای تولید هورمون ضروری است؛ کمبود آن باعث کم‌کاری تیروئید می‌شود.

۳. درمان‌های تیروئید

رادیوتراپی یا جراحی تیروئید ممکن است باعث کاهش عملکرد غده شود.

۴. اختلالات مادرزادی

برخی نوزادان با تیروئید کم‌کار به دنیا می‌آیند.

۵. اختلالات هیپوفیز

اگر غده هیپوفیز هورمون TSH را کم تولید کند، تیروئید نیز کم‌کار می‌شود.

کم‌کاری تیروئید در زنان

زنان نسبت به مردان چند برابر بیشتر در معرض این بیماری هستند. مشکلات هورمونی، بارداری و سن بالای ۳۰ سال از عوامل خطر محسوب می‌شوند. کم‌کاری تیروئید در زنان می‌تواند موجب:

• مشکلات باروری

• افزایش وزن

• افسردگی

• اختلالات قاعدگی
  شود.

کم‌کاری تیروئید در کودکان

در کودکان ممکن است باعث:

• تأخیر در رشد

• اختلال یادگیری

• بلوغ دیررس
  شود. تشخیص زودهنگام اهمیت زیادی دارد.

روش‌های تشخیص کم‌کاری تیروئید

پزشک معمولاً با آزمایش خون این بیماری را تشخیص می‌دهد:

آزمایش TSH

مهم‌ترین شاخص؛ بالا بودن TSH معمولاً نشانه کم‌کاری تیروئید است.

آزمایش T4 و T3

برای بررسی میزان هورمون‌های تولید شده.

آزمایش‌های آنتی‌بادی تیروئید

جهت تشخیص هاشیموتو.

درمان کم‌کاری تیروئید

درمان اصلی این بیماری دارویی است و معمولاً مادام‌العمر ادامه دارد.

۱. داروی لووتیروکسین (Levothyroxine)

جایگزین هورمون تیروئید است و باید طبق تجویز پزشک مصرف شود.
نکته مهم: مصرف دارو باید ناشتا و به‌طور منظم باشد.

۲. تنظیم دوز دارو

دوز دارو طبق آزمایش‌های TSH تنظیم می‌شود.

۳. درمان بیماری‌های زمینه‌ای

مانند مشکلات هیپوفیز یا خودایمنی.

تغذیه مناسب برای کم‌کاری تیروئید

تغذیه نقش حمایتی مهمی دارد.

مواد غذایی مفید

• غذاهای حاوی ید: نمک یددار، ماهی، لبنیات

• غذاهای حاوی سلنیوم: تخم‌مرغ، آجیل برزیلی

• غذاهای حاوی روی: گوشت، حبوبات

مواد غذایی که باید محدود شوند

• سویا

• کلم، بروکلی، گل‌کلم (در مصرف زیاد)

• غذاهای بسیار فرآوری‌شده

• قند و فست‌فود

سبک زندگی

• خواب کافی

• ورزش منظم

• کاهش استرس

پیشگیری از کم‌کاری تیروئید

اگر بخشی از عوامل ژنتیکی نباشد، می‌توان با راهکارهایی خطر را کاهش داد:

• مصرف کافی ید

• جلوگیری از کمبود ویتامین D

• کنترل استرس

• معاینه منظم تیروئید

مطلب مرتبط : سونوگرافی گلو چیست و چه چیزی را نشان می‌دهد؟

سوالات متداول

۱. آیا کم‌کاری تیروئید درمان قطعی دارد؟

در بیشتر موارد خیر، اما با دارو کاملاً قابل کنترل است.

۲. آیا کم‌کاری تیروئید باعث چاقی می‌شود؟

بله، زیرا متابولیسم را کند می‌کند.

۳. آیا می‌توان داروی لووتیروکسین را بدون نسخه مصرف کرد؟

خیر، تنظیم دوز دارو بسیار حساس است.

۴. آیا کم‌کاری تیروئید خطرناک است؟

در صورت درمان‌نشدن ممکن است منجر به مشکلات قلبی، ناباروری و میکزدم شود.

چرا سونوگرافی تیروئید را در مرکز دکتر مهرشاد جمالی انجام دهیم؟

• دقت و مهارت در تشخیص

• دسترسی به تکنولوژی‌های روز دنیا

• تجربه در مدیریت بیماران خاص

• گزارش‌دهی سریع و دقیق

• محیطی امن، آرام و حرفه‌ای

• قراداد با بیمه های تکمیلی 

• بدون محدودیت هیچگونه محدودیت سنی یا وزنی

• انجام سونوگرافی تیروئید با بیمه تکمیلی

سونوگرافی تیروئید ابزاری کلیدی در تشخیص و پیگیری بیماری‌های تیروئید است.
انتخاب یک مرکز تخصصی و معتبر مانند مرکز تصویربرداری دکتر مهرشاد جمالی می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در دقت نتایج و موفقیت درمان داشته باشد.
با بهره‌مندی از تیم مجرب و تجهیزات مدرن، این مرکز به‌عنوان یکی از بهترین مراکز سونوگرافی تیروئید در تهران شناخته می‌شود.

اطلاعات تماس و نوبت‌دهی

• آدرس: تهران - بلوار کریم خان - خیابان ایرانشهر - خیابان جعفرشهری نبش سپهبد قرنی - مرکز سونوگرافی و رادیولوژی دکتر مهرشاد جمالی (بیمارستان آپادانا)

• تماس: 09332468052 - 02188823840

• ساعات کاری: همه‌روزه از ۸ صبح تا ۸ شب

• با شرکت در نظر سنجی از تخفیف های لحظه ای برخوردار شوید !

کم‌کاری تیروئید یک بیماری شایع اما قابل‌کنترل است. شناخت علائم، تشخیص به‌موقع و مصرف صحیح داروها، نقش مهمی در حفظ سلامت دارند. با رعایت تغذیه مناسب و سبک زندگی سالم می‌توان اثرات این بیماری را به حداقل رساند.